سرویس: اقتصادی کد خبر: 96854 ۰۹:۰۰ - ۱۳۹۹/۰۶/۱۱

مسکن ملی مُسکنی نه‌چندان مطمئن برای خانه‌دارشدن؛

گلایه اقشار ضعیف جامعه از شرایط مسکن ملی/ مردم چشم به راه طرح‌های بهتر برای خانه‌دارشدن

به نظر می‌رسد طرح اقدام ملی مسکن که در کشور آغاز شده به دلیل شرایط سختی که از نظر اقتصادی دارد دردی از قشر ضعیف و بدون مسکن جامعه را دوا نخواهد کرد.

گلایه اقشار ضعیف جامعه از شرایط مسکن ملی/ مردم چشم به راه طرح‌های بهتر برای خانه‌دارشدن

به گزارش خبرنگار خاورستان، طرح اقدام ملی مسکن از سال گذشته در راستای احداث 400 هزار واحد مسکونی در کشور مطرح شد و ثبت‌نام اولیه آن در آبان‌ماه سال گذشته از طریق سامانه تعریف شده توسط وزارت راه و شهرسازی فراهم شده است. با توجه به این‌که در مرحله اول ثبت‌نام عده‌ای جاماندند و موفق به ثبت‌نام نشدند امکان ثبت‌نام در مرحله دوم؛ آذرماه سال گذشته فراهم شد.

اما با توجه به نیاز مبرم مردم به مسکن و درخواست تعداد قابل توجهی از متقاضیان برای فراهم شدن مجدد زمینه ثبت‌نام، در اسفندماه سال گذشته امکان ثبت‌نام متقاضیان برای سومین بار به صورت پیامکی فراهم شد و آن‌دسته از افرادی که در مراحل اول و دوم ثبت‌نام نکرده بودند توانستند با ارسال کد ملی سرپرست خانوار به سامانه پیامکی در نظر گرفته شده ثبت‌نام کرده و منتظر اعلام خبرهای بعدی از سوی وزارت راه و شهرسازی شدند.

این طرح دارای شرایط اولیه‌ای برای ثبت‌نام بود که علاوه بر شروط اولیه تعیین شده از سوی متولی مسکن ملی برای قرار گرفتن متقاضیان در لیست خانوارهای واجد شرایط به منظور پیش خرید این واحدها، یک شرط مهم مبنی بر توانایی مالی خانوارهای متقاضی برای تامین آورده نقدی به میزان دو سوم هزینه کل ساخت واحدها تعیین شد که بر این اساس در مرحله اول، خانوارهای واجد شرایط باید اقدام به افتتاح حساب و واریز مبلغی معادل ۴۰ میلیون تومان در حسابی نزد شبکه بانکی می‌کردند.

اما پس از اتمام مراحل مربوط به ثبت نام متقاضیان، پالایش آن‌ها و تأیید متقاضیان از سوی مراجع محلی، تنها درصد اندکی از آن‌ها اقدام به افتتاح حساب و واریز آورده اولیه تعیین شده کردند. پس از اعلام وزارت راه و شهرسازی مبنی بر آغاز طرحی به منظور تأمین مسکن خانوارهای واجد شرایط در قالب طرح اقدام ملی، تعداد قابل توجهی از متقاضیان مسکن جمعیتی در حدود یک میلیون و ۶۰۰ هزار نفر اقدام به ثبت نام کردند که از این تعداد پس از انجام فرآیندهای مربوط به پالایش اولیه، ۸۸۰ هزار نفر متقاضی واجد شرایط اولیه برای قرار گرفتن در فهرست مشمولان طرح اقدام ملی مسکن شناسایی شدند.

از سوی دیگر، در طرح اقدام ملی از مراحل ابتدایی اعلام شد میانگین هزینه ساخت هر واحد مسکونی در این طرح حدود ۳۰۰ میلیون تومان است که تنها ۱۰۰ میلیون تومان آن تسهیلات بانکی است و مابقی معادل ۲۰۰ میلیون تومان و برابر با دو سوم هزینه کل ساخت باید از سوی پیش خریدار تامین شود.

اما این شرایط و ضوابط برای متقاضیان مسکن ملی مشکلاتی به وجود آورده و تعداد قابل توجهی از ادامه کار منصرف شده‌اند.

شرایط مسکن ملی برای اقشار ضعیف مناسب نیست

علی هاشمی یکی از شهروندان بیرجندی که در طرح اقدام ملی مسکن ثبت‌نام کرده بود در گفت‌وگو با خاورستان، اظهار کرد: چندین سال است مستاجر هستم و خانه ای از خودم ندارم. وقتی بحث طرح مسکن ملی مطرح شد من نیز مانند سایر متقاضیان برای ثبت‌نام اقدام کردم.

وی افزود: بعد از تایید نهایی ثبت‌نام در سامانه که حدود چند ماه طول کشید برای ادامه کار باید مبلغ 40 میلیون تومان واریز می‌کردم اما به دلیل نداشتن این مبلغ جهت واریز از ادامه مراحل انصراف دادم.

این شهروند بیرجندی بیان کرد: علاوه بر واریز مبلغ اولیه، مبلغ بازپرداخت اقساط و درصد سود تسهیلات در نظرگرفته شده (18 درصد) بسیار زیاد است.

هاشمی با بیان این‌که کارگر هستم و درآمدم پایین است، افزود: طرح اقدام ملی مسکن برای افرادی مانند من مناسب نیست و پرداخت اقساط با مبالغ مطرح شده از عهده من خارج است.

وی تصریح کرد: مشکل دیگری که برای این طرح در خراسان‌جنوبی وجود دارد نامشخص بودن محدوده اراضی برای ساخت مسکن است؛ یعنی منِ متقاضی در حال حاضر مبلغ 40 میلیون تومان را واریز می‌کنم اما از مکان زمینی که قرار است احداث شود خبر ندارم و مکان برای من مشخص نیست.

این شهروند بیرجندی بیان کرد: عدم اطلاع از مکان زمین نیز باعث تردید متقاضی از ادامه مراحل کار شده در صورتی که به نظر من این حق متقاضی است که بداند با هزینه‌ای که قرار است پرداخت کند در کدام محدوده شهر قرار است صاحبخانه شود.

هاشمی عنوان کرد: اگر درصد سود و اقساط در نظر گرفته شده برای تسهیلات مسکن ملی کمتر می‌شد بهتر بود چراکه اغلب افرادی که در استان خانه ندارند قشر ضعیف جامعه هستند و توانایی پرداخت تسهیلاتی با درصد سود بالا را ندارند.

ثبت‌نام بیش از 11 هزار متقاضی در طرح اقدام ملی مسکن

وحید داعی مدیرکل راه و شهرسازی خراسان‌جنوبی در این خصوص در گفت‌وگو با خاورستان، اظهار کرد: ابتدای امر مجموع سهمیه ابلاغی مسکن ملی برای خراسان جنوبی 2450 واحد در نظر گرفته شد.

وی افزود: از این تعداد 1383 واحد برای شهرهای بالای 100 هزار نفر جمعیت و 1067 واحد برای شهرهای زیر 100 هزار نفر جمعیت پیش‌بینی شده است.

مدیرکل راه و شهرسازی خراسان‌جنوبی بیان کرد: در خراسان جنوبی 11 هزار 779 متقاضی برای مسکن ملی ثبت‌نام کردند.

داعی عنوان کرد: در حال حاضر کار تامین اراضی 3.6 هکتار برای 274 واحد و برای دهک‌های یکم تا سوم جامعه و 50 هکتار برای 5 هزار و 796 واحد انجام شده است.

وی در مورد واریز وجه از طرف متقاضیان در خراسان‌جنوبی، خاطرنشان کرد: با توجه به اینکه واریز وجه از طریق سامانه وزارت راه و شهرسازی توسط متقاضیان انجام می‌شود آماری از واریز وجه توسط متقاضیان هم استانی در دست نیست.

مدیرکل راه و شهرسازی خراسان‌جنوبی بیان کرد: واریز وجه اولیه برای مسکن ملی همانند ثبت‌نام در این طرح مرحله به مرحله است و مهلت اول پرداخت وجه تا 25 مردادماه بوده است.

داعی عنوان کرد: به محض مشخص شدن تعداد متقاضیانی که از استان خراسان جنوبی برای واریز وجه در مرحله اول اقدام کردند، آمار به استان اعلام و برای ادامه کار اقدام خواهد شد.

دلایلی که متقاضیان مسکن ملی تمایلی برای واریز وجه ندارند چیست؟

طبق بررسی‌های انجام شده در حال حاضر تنها 5 درصد متقاضیان نسبت به واریز وجه اولیه برای مسکن ملی اقدام کردند و چند دلیل برای این‌که متقاضیان توانایی پرداخت واریز اولیه را ندارند وجود دارد.

اولین دلیل این موضوع را می‌توان در پس‌انداز صفر خانوارها به خاطر افزایش قابل‌توجه هزینه اجاره‌نشینی در بازار مسکن از بابت تامین مبلغ رهن و اجاره آپارتمان، کاهش سطح درآمدهای واقعی خانوارها و اندک بودن میزان حقوق و دستمزدها در برابر تورم و همچنین شرایط نامساعد اقتصادی به‌ویژه در وضعیت شیوع ویروس کرونا جست‌وجو کرد.

دومین عامل به هدایت بخش عمده‌ای از سرمایه خانوارها به بازار سهام و ورود تعداد قابل‌توجهی از افراد فاقد مسکن به حوزه بورس مربوط می‌شود. هم‌اکنون بخش قابل‌توجهی از سرمایه‌های خرد مردم از جمله متقاضیان طرح اقدام ملی مسکن نیز در بورس قرار دارد.

عدم‌اطمینان به آینده از سوی متقاضیان به دلیل قرار گرفتن دولت دوازدهم در سال پایانی عمر خود سومین دلیلی است که می‌تواند منجر به کاهش انگیزه متقاضیان مسکن ملی برای پرداخت ۴۰ میلیون تومان آورده اولیه شود. هم‌اکنون این تصور در میان برخی از متقاضیان طرح اقدام ملی وجود دارد که این احتمال وجود دارد با اتمام دوره چهار ساله دولت کنونی، دولت بعدی این سیاست را دنبال نکرده و عملا فرآیند ساخت این واحدها کند شده و دوره ساخت طولانی‌تر و هزینه‌بر شود.

از سوی دیگر همین موضوع می‌تواند به دلیل تورم ساختمانی، هزینه ساخت را افزایش دهد؛ مطابق با آنچه در مسکن مهر تجربه شد و دوره ساخت برخی پروژه‌ها به‌طور متوسط از ۲ به ۵ سال افزایش یافت. همچنین برخی از خانوارها که هم‌اکنون نیز به سختی قادر به تامین آورده اولیه برای طرح اقدام ملی مسکن هستند نگران هستند در آینده به دلیل تورم هزینه‌های ساخت قادر به تامین اضافه هزینه‌هایی که به دلیل تورم به پروژه تحمیل می‌شود، نباشند و در این زمینه با مشکل مواجه شوند.

وسوسه‌شدن با طرح‌های دیگری نظیر طرحی که اخیرا از سوی مجلس درخصوص ساخت ۶ میلیون واحد مسکونی ارزان‌قیمت مطرح شد از دیگر دلایلی می‌تواند باشد که باعث انصراف برخی افراد واجد‌شرایط طرح اقدام ملی این طرح شده و به همین علت آن‌ها اقدامی بابت واریز آورده اولیه به حساب بانکی خود انجام نداده باشند.

جهت بررسی و تحلیل اقتصادی طرح مسکن ملی با یک کارشناس اقتصادی گفت‌وگو کردیم.

امید مردم در حوزه مسکن به طرح‌های بهتری است

سید مرتضی حسینی کارشناس اقتصادی نیز در این خصوص در گفت‌وگو با خاورستان، اظهار کرد: در حوزه مسکن شفافیت و مدیریت دو مسئله بسیار مهمی است که باید به آن توجه کرد.

وی به طرح مالیات بر خانه‌های خالی اشاره کرد و افزود: طرح مالیات بر خانه‌های خالی و سامانه کاداستر که اخیرا توسط وزیر راه و شهرسازی رونمایی شد می‌تواند آغاز اتفاقات خوبی در حوزه مسکن باشد.

این کارشناس اقتصادی عنوان کرد: امید مردم در حوزه مسکن به طرح‌های بهتری است که می‌تواند توسط نمایندگان مجلس شورای اسلامی ارائه می‌شود.

حسینی عنوان کرد: مردم نیز از نمایندگان توقع دارند چند طرح خوب اقتصادی را در حوزه مسکن به منصه ظهور برسانند تا مردم از شیرینی این طرح‌ها بهره‌مند شوند.

وی اظهار کرد: غالب هزینه کرد درآمد مردم، در حوزه مسکن و اجاره‌بها است و مسکن در سبد تورمی وزن بالایی دارد.

حسینی به طرح مسکن مهر اشاره کرد و گفت: این طرح با دادن زمین رایگان به مردم طرحی طلایی بود شاید در مرحله ساخت با مشکلاتی مواجه شد اما ایده طرح مسکن مهر خوب بود.

بازگشت دولت فعلی به طرح‌هایی که پایه‌های خوبی داشت

وی خاطرنشان کرد: دولت فعلی بسیاری از طرح‌های اقتصادی دولت قبل از جمله مسکن مهر و کارت سوخت را نادیده گرفت و حال مجدد مسئولان در حال بازگشت به طرح‌هایی هستند که پایه‌های آن پایه‌های خوبی بود اما بدلیل این‌که ایراداتی داشت مسئولان در این دولت این طرح‌ها را به کلی منکر شده و قبول نداشتند.

این کارشناس اقتصادی بیان کرد: دولت اگر بتواند در حوزه مسکن زمین رایگان در اختیار قشر ضعیف جامعه قرار دهد و در خصوص پیمانکار نیز همکاری داشته باشد می‌تواند مسکن ارزان قیمت نیز در اختیار اقشار ضعیف قرار دهد.

سوداگری آفتی در حوزه مسکن

حسینی تصریح کرد: در حال حاضر آفتی که در حوزه مسکن وجود دارد سوداگری در فضای مسکن است و تا این مسئله کنترل نشود تمام این طرح ها، تسهیلات و ... مُسکنی بیش برای حوزه مسکن نیست.

وی بیان کرد: مردم منتظر اتفاقات خوبی در حوزه مسکن هستند ضمن این‌که این طرح‌های ارائه شده که بیشتر مُسکن است دردی را دوا نخواهد کرد.

این کارشناس اقتصادی تاکید کرد: بهتر است در حوزه مسکن با شفاف سازی و مدیریت خانه‌های خالی قیمت مسکن را کاهش داد و از طرف دیگر با حذف نظام دلالی، در نظر گرفتن سهم پیمانکارها و سودی آوری آنها در این حوزه که اشتغال فراوانی را برای کشور فراهم خواهد کرد تقاضای مصرفی مردم در بخش مسکن را به طرز معقولی برآورده کرد.

ضعیف‌تر بودن طرح مسکن ملی از طرح مسکن مهر 

حسینی گفت: به نظر می‌رسد طرح مسکن ملی از طرح مسکن مهر ضعیف تر باشد.

وی عنوان کرد: طرح کاداستر مسکن که اخیرا رونمایی شد نیاز بود خیلی قبل از این طراحی و اجرا شود. 

این کارشناس اقتصادی بیان کرد: برخی از طرح‌هایی که در حوزه مسکن اجرا می‌شود بازگشت به عقب است برای نمونه ورود بازار مسکن در حوزه بورس؛ بازار مسکن نیاز مصرفی مردم است و باید نگاه مصرفی به بازار مسکن داشت نه نگاه سرمایه‌ای.

حسینی خاطرنشان کرد: اگر مسئولان در بخش مسکن به تجربه کشورهای دیگر نگاه کنند به راحتی می‌توانند راه برون‌رفت از مشکل را پیدا کنند که این مسئله نیز نیاز به همت دارد و متاسفانه برخی افراد علاقه‌ای برای برون رفت از مشکلات ندارند.

وی عنوان کرد: جراحی اقتصادی در حوزه مسکن برای برخی‌ها درد دارد اما باید به سمت آن رفت چراکه این وضعیت مسکن زیاد پایدار نخواهد بود و نیاز به اصلاح جدی دارد.

این کارشناس اقتصادی گفت: با توجه به این‌که قیمت مسکن بسیار زیاد است، طرح‌هایی که در این حوزه با درصد سود بالا مطرح می‌شود برای مردم قابل قبول نیست.

حسینی اظهار کرد: در این طرح‌هایی که برای مسکن با درصد سود بالا ارائه می‌شود مردمی که نیاز به مسکن دارند توانایی پرداخت وجه اولیه و اقساط را ندارند و به نظر می‌رسد بیشتر افردی در این خصوص ورود کنند که سوداگر مسکن هستند یا به مسکن نگاه سرمایه‌ای دارند.

نقطه ورود یا مداخله در طرح مسکن ملی اشتباه است

وی تاکید کرد: به نظر من نقطه ورود یا مداخله در طرح مسکن ملی اشتباه است.

این کارشناس اقتصادی اظهار کرد: متاسفانه ایده‌ای که فراموش و فضا سازی رسانه‌ای در مورد آن آغاز شد، ایده طلایی مسکن مهر یعنی دادن زمین رایگان به مردم بود؛ درست است این طرح در ساخت، پیمانکار، پایین بودن کیفیت ساخت، تاخیر در تحویل و ... مشکلاتی داشت اما ایده آن و دادن زمین رایگان مسئله مهمی بود که در این طرح مورد توجه و اقبال مردم قرار گرفت.

لزوم مدیریت درست فضای مسکن

حسینی تصریح کرد: اگر فضای مسکن به درستی مدیریت شود مردم خانه دار شده و فضای اشتغال‌زایی زیادی برای کشور به وجود خواهد آمد.

وی افزود: در حوزه مسکن برنامه و نقشه درستی طراحی و اجرا نشده است و نیاز دارد کارشناسان و نمایندگان مجلس گام به گام نقشه‌ای را طراحی کنند و بر اساس اولویت در سطح‌های مختلف در بخش مسکن از جمله مالیات بر خانه‌های خالی، ساماندهی و شفاف سازی فضای مسکن و ... ورود کنند.

شفاف‌سازی، مسئله‌ای که در فضای اقتصادی مغفول است

این کارشناس اقصادی اظهار کرد: متاسفانه در فضای اقتصادی شفاف سازی مغفول است و همیشه این مسئله به آینده موکول می‌شود.

حسینی تصریح کرد: سامانه‌های شفافی در فضای اقتصادی کشور نداریم و اقتصادهای زیر زمینی و قاچاق به شدت در حال ضربه زدن به اقتصاد ما است.

انتهای پیام/127

نظر شما

دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیریت در وب سایت منتشر خواهد شد

پربازدیدترین ها

آخرین مطالب