گزارشی از عدم بازگشایی بازارچه های مرزی خراسان جنوبی؛

سیاست یک بام و دو هوای مسئولان در بازگشایی بازارچه های مرزی / قفل بسته بودن بر درب بازارچه های مرزی

در حالی که از زمان دو هفته ای تعیین شده برای بازگشایی بازارچه مرزی دوکوهانه گذشته و موعد یک ماهه برای بازگشایی بازارچه گلورده هم فرارسیده، اما هنوز هم هیچ فعالیت و تجارتی در این بازارچه ها انجام نمی شود. قفل تجارت این بازارچه ها در حالی بسته مانده است، که ملانوری علی رغم همه وعده هایش، امروز رسما خراسان جنوبی را ترک می کند.

به گزارش خبرنگار خاورستان، از ابتدای امسال تاکنون، بارها بحث بازگشایی بازارچه های مرزی خراسان جنوبی مطرح شده است و در همین خصوص هم مسئولان زمان های متعددی را برای بازگشایی سه بازارچه این استان در مرز با افغانستان تعیین کردند. در حالی که بازارچه مرزی یزدان در شهرستان زیرکوه، فعالیت خود در حد خرده فروشی را آغاز کرده است، اما هنوز هم از فعالیت دو بازارچه دوکوهانه نهبندان و گلورده ( میل ۷۳) سربیشه نیست.

در حالی که وعده بازگشایی این بازارچه ها تا پایان شهریورماه امسال محقق نشد، اما استاندار خراسان جنوبی در ۹ آبان ماه امسال، با اشاره به خرده فروشی در بازارچه یزدان، گفت: با پیگیری‌هایی که صورت گرفته، ظرف یکی دو هفته آینده، مبادلات خرده‌فروشی در دوکوهانه نهبندان هم آغاز می‌شود.

ملانوری افزود: در نتیجه رایزنی‌هایی که صورت گرفت و نشست‌هایی که بین تجار ما و کشور افغانستان انجام شد، ظرف یک ماه آینده شاهد فعالیت در گذر مرزی میل ۷۳ یا همان گلورده خواهیم بود.

در حالی که از زمان دو هفته ای تعیین شده برای بازگشایی بازارچه مرزی دوکوهانه گذشته و موعد یک ماهه برای بازگشایی بازارچه گلورده هم فرارسیده، اما هنوز هم هیچ فعالیت و تجارتی در این بازارچه ها انجام نمی شود. قفل تجارت این بازارچه ها در حالی بسته مانده است، که ملانوری علی رغم همه وعده هایش، امروز رسما خراسان جنوبی را ترک می کند.

با این حال؛ اما او در دیدار خود با نماینده ولی فقیه در خراسان جنوبی در ۶ آذرماه، با اشاره به اینکه؛ به لطف خدا، همه کارهایی که از بدو ورود به استان شروع کردیم را به نتیجه رساندیم، در خصوص بازگشایی گذرگاه های مرزی استان هم گفت: علیرغم مشکلات عدیده ای که در افغانستان شاهد بودیم، ماهیرود حتی برای یک روز تعطیل نشد، خرده فروشی در یزدان شروع شده و در دوکوهانه و گلورده نیز شرایط برای مبادلات مرزی از ناحیه ما فراهم است.

زیرساخت‌ها در دوکوهانه و گلورده آماده است

حسین موهبتی مدیرکل دفتر هماهنگی امور اقتصادی استاندار خراسان‌ جنوبی هم ۵ آذرماه به خبرنگاران رسانه‌های گروهی گفت: هفته گذشته با والی  شیندن افغانستان جلسه‌ای داشتیم که مقرر شد طرف افغانی گمرک خود را ظرف یک هفته آینده در مرز یزدان مستقر کند که با این اقدام، مبادلات در آن مرز از حالت خرده فروشی به حالت ترانشیت و کامیونی تغییر می‌یابد.

موهبتی با اشاره به اینکه در بازارچه مرزی میل ۷۳ واقع در شهرستان درمیان آمادگی تامین زیرساخت‌های لازم از جمله ایجاد بازار تخصصی سیمان را داریم، گفت: کارخانه سیمان باقران قول داده با هزینه خود گمرک افغانستان در آن مرز را احداث کند.

مدیرکل دفتر هماهنگی امور اقتصادی استاندار خراسان‌ جنوبی با بیان اینکه یکی از دلایل مشکلات تجاری در مرز عدم ثبات والی ولایت فراه است که در این مدت مرتبا تغییر کرده است و والی جدید فراه یک هفته قبل منصوب شده است، افزود: قرار است استاندار با هیاتی به افغانستان سفر کند و رایزنی‌هایی با والیان ولایت های فراه و هرات به منظور رونق مبادلات تجاری و حل مشکلات موجود داشته باشند.

موهبتی افزود: باید هزینه‌های صادرات را کاهش دهیم و برای این کار لازم است کالاهایی که از جنوب کشور آید از طریق دوکوهانه، کالاهای مرکز کشور از معبر گلورده و کالاهای شمال کشور از مرز یزدان صادر شود تا هزینه‌های صادراتی کاهش یابد.

وی با اشاره به اینکه زیرساخت‌ها در دوکوهانه و گلورده آماده است، گفت: طرف افغانستانی از ما زمان خواسته تا مجوز لازم را از دولت مرکز خود بگیرد.

موهبتی با بیان اینکه استقرار گمرک افغانستان در مرز ضروری است، افزود: در این صورت مبادلات تجاری رونق خواهد گرفت.

مدیرکل دفتر هماهنگی امور اقتصادی استاندار خراسان جنوبی گفت: نیاز است نیروهای گمرک افغانستان در بازارچه‌های مرزی مستقر شوند و ما حتی قول داده ایم برای تامین نیروی گمرکی به آن‌ها کمک کنیم.

موهبتی یادآور شد: با توجه به اینکه طرف افغانی خواهان مبادلات تجاری با دلار است، یکی دیگر از مشکلات ما در بحث تجارت مرزی عدم استقرار بانک ارزی یا صرافی در مرز است که نیاز است این مشکل هم برطرف شود.

ادامه تعطیلی و عدم واگذاری غرفه ها در بازارچه دوکوهانه

نجفی یکی از تجار بازارچه های مرزی خراسان جنوبی در گفتگو با خبرنگار خاورستان، اظهارکرد: به دلیل برخی از مسائلی که در استان مطرح است و همچنین کوتاهی مسئولان شهرستان نهبندان، هنوز بازارچه دوکوهانه بازگشایی نشده است.

وی افزود: با توجه به مطرح شدن موضوع بازگشایی این بازارچه مرزی، ۷۵ نفر از تجار، برای فعالیت در این بازارچه، از شهریورماه امسال درخواست دریافت غرفه کرده اند، اما هنوز غرفه ای واگذار نشده است.

وعده بازگشایی بازارچه برای حفظ پست

این تاجر بیان کرد: با توجه به اینکه بنده قبلا هم عدم واگذاری غرفه ها را با رسانه ها مطرح کرده ام، مسئولان استان بارها با من تماس گرفتند و از اینکه این موضوع را اعلام کردم، اظهار گلایه کردند. اما بنده واقعیت موضوع را گفته ام.

نجفی گفت: در حالی مسئولان واگذاری غرفه در این بازارچه را مطرح می کنند که هیچ غرفه ای واگذار نشده است. متاسفانه فقط با حلوا حلوا کردن کام کسی شیرین نمی شود.

وی ادامه داد: شاید هدف مسئولان از این موضوع این است که خودشان را به چشم مردمی که اطلاع ندارند، بیاورند و با پیگیر نشان دادن خود، پست و سمت خودشان را حفظ کنند.

مسئولان هیچ حمایتی برای بازگشایی بازارچه دوکوهانه نمی کنند

این تاجر با اشاره به اینکه بنده قبلا در بازارچه های سیستان و بلوچستان و خراسان رضوی فعالیت داشتم و چون مسئولان دید بازی داشتند و مشتری های قدری داشتم، تجارت بسیار خوب بود، گفت: اما چون اصالتا اهل روستاهای نهبندان هستم، به توصیه دوستان، برای فعالیت به بازارچه های استان آمدم، ولی اکنون می بینم که مسئولان هیچ حمایتی برای بازگشایی بازارچه دوکوهانه نمی کنند.

نجفی بیان کرد: تاکنون چندین جلسه در فرمانداری نهبندان و همچنین جلسه ای در استانداری برگزار شد که قرار بود با حضور شخص آقای استاندار باشد، اما متاسفانه این جلسه بدون حضور شخص آقای استاندار و معاون اقتصادی اش برگزار شد. متاسفانه این جلسات هیچ خروجی مناسبی نداشت.

وی گفت: مسئولان استان برای بازگشایی بازارچه یزدان پیگیری زیادی انجام دادند، در حالی که در آن طرف بازارچه یزدان و خاک افغانستان، تنها یک روستا به نام کلاته نظر وجود دارد که البته مسئولان در جمعیت این روستا که در دهه گذشته و اوج تجارت حدود ۶۰۰-۷۰۰ نفر بوده، بزرگنمایی کرده و از آن به نام نظر خان شیندن نام می برند. اما در مجاورت بازارچه دوکوهانه، چندین روستا در مرز افغانستان وجود دارد و بازگشایی این بازارچه هم اهمیت زیادی دارد. من نمی گویم چرا یزدان باز شد، بلکه معتقدم همانطور که برای بازارچه یزدان  پیگیری و این بازارچه بازگشایی شد، باید برای گلورده و دوکوهانه هم پیگیری شود.

این تاجر تصریح کرد: بنده به دنبال بازگشایی دوکوهانه برای خودم نیستم، چرا که برای تجارت به هر بازارچه ای در داخل یا خارج از استان هم می توانم بروم، اما دغدغه من ایجاد درآمد و عایدی برای مرزنشینان ساکن هست که از این ظرفیت بی بهره مانده اند.

نجفی با اشاره به اینکه مسئولان فقط برای بازگشایی یزدان پیگیری کردند، افزود: اما مسئولان از ما خواستند که با تجار افغانستانی و دوستان افغان خود در روستاهای مجاور مرز صحبت کنیم تا برای نیازمندی و دریافت سیلندر گاز و همچنین تامین سوخت مورد نیاز کامیون ها در مرز، درخواستی تنظیم کنند و اهالی روستاهای مرزی افغانستان هم این درخواست را امضا کنند. همانطور که این موضوع در بازارچه یزدان هم دنبال شد تا به این روش تجار به سمت بازارچه جذب و کم کم صادرات و تجارت کالا راه بیفتد.

وی ادامه داد: بنده این موضوع را در بازارچه دوکوهانه پیگیری کردم و حتی برای جمع آوری امضای اهالی روستاهای مرزی، برای هر لیتر بنزین ۲۷ هزار تومان پول دادم تا طرف افغان درخواست خود را نوشته و به روستاهای مجاور ببرند و امضا شود. در حالی که مسئولان برای این درخواست در مرز یزدان، پس از ۷ روز پاسخ دادند و اقدام کردند، اما متاسفانه تاکنون برای مرز دوکوهانه جوابی نداده اند.

آمادگی ۷۵ تاجر برای فعالیت در دوکوهانه

این تاجر افزود: اکنون هم مسئولان استان می گویند که پیگیری این درخواست در مرز دوکوهانه منتفی شده است، چرا که این اقدام غیرقانونی بوده و مسئولان استان زیرسوال رفته اند. اما اگر این اقدام غیرقانونی است، درخواست ما از مسئولان این است که با توجه به تجربه در مرز یزدان، این موضوع را به صورت قانونی پیگیری کنند.

نجفی با بیان اینکه متاسفانه مسئولان به هیچ وجه همکاری نمی کنند و توپ را در میدان غرفه داران انداخته اند، گفت: از سال ۱۳۷۰ تا ۱۳۸۰ که زمان اوج صادرات از بازارچه دوکوهانه و دارنده جایگاه اول تجارت در سطح خراسان بزرگ بود، تنها ۲۸ تاجر و غرفه دار در این بازارچه فعالیت داشتند، اما اکنون و با توجه به تبلیغاتی که خودم در شهرستان و حومه انجام داده ام، ۷۵ نفر برای تجارت در این بازارچه درخواست فعالیت دارند، ولی متاسفانه هیچ همکاری وجود ندارد.

درخواست مسئولان برای اعلام واگذاری غرفه ها در رسانه ها

نجفی بیان کرد: فرماندار نهبندان در تماس با بنده درخواست می کند که به رسانه ها بگویم که غرفه های بازارچه دوکوهانه واگذار شده، اما بنده نمی توانم چنین دروغی بگویم. بر فرض که غرفه ای هم واگذار شده باشد و کالایی هم در مرز وجود داشته باشد، اما هیچ خریدار و تاجر افغانی برای خرید آن وجود ندارد و باید آن کالا را پس از تاریخ انقضا به عنوان خوراک دام مصرف کرد. الان که طالبان حکومت دارد، اگر تاجری بدون هماهنگی و موافقت امارت اسلامی کاری کند، به شدت شکنجه می شود.

وی با اشاره به اینکه درد ما این است که مسئولان هیچ همکاری نمی کنند، افزود: اما مسئولا می گویند؛ شما فقط بگویید که غرفه ها واگذار شده است، فکر می کنند با واگذار شدن غرفه ها کاری انجام می شود، در حالی که حتی به نام هم واگذار نشده و هیچ قراردادی برای واگذاری غرفه در دوکوهانه وجود ندارد.

استاندار کوتاهی کرد

این تاجر ادامه داد: مسئولان از ما تجار می خواهند که با تجار افغان صحبت کنیم تا آنها دولتشان را برای بازگشایی بازارچه ها و بکارگیری مامور گمرکی متقاعد کنند و بالاخره فعالیت در بازارچه دوکوهانه راه بیفتد. مسئول محترم؛ درست می گویید، اما نه تجار به عنوان اشخاص حقیقی می توانند چنین کاری کنند و نه تجار افغانستان هنوز مسئولان طالبان را نمی شناسند، اما شما به عنوان یک مسئول می توانید چنین کاری بکنید.

نجفی با اشاره به سفرهای معتمدیان به عنوان استاندار سابق خراسان جنوبی و خراسان رضوی به افغانستان و پیگیری مشکلات مرزی، گفت: در واقع استاندار خراسان جنوبی می تواند با والی فراه به طور مستقیم نشستی داشته باشد و مشکلات را مطرح کند. اما متاسفانه مسئولان ما چنین کاری را نمی کنند و بخصوص آقای ملانوری در این خصوص بسیار کوتاهی کرده است. اما امیدواریم استاندار جدید این موضوع را پیگیری کند.

وی اظهارکرد: متاسفانه مشکل ما دست دولت ناشناخته افغانستان است، اما تا زمانی که کشورهای دنیا؛ طالبان را به رسمیت نشناسند، آیا باید این مشکلات برای من و سایر تجار و مرزنشینان وجود داشته باشد؟ آیا باید مشکلات ما، مشکلات جهانی باشد؟

سیاست یک بام و دو هوای مسئولان در بازگشایی بازارچه های مرزی

این تاجر با تاکید بر سیاست یک بام و دو هوای مسئولان در بازگشایی بازارچه های مرزی، گفت: از طرف دیگر شرکت کنسانتره فولادی در شهرک صنعتی نهبندان با ۱۱۵ میلیارد تومان سرمایه راه اندازی شده است که مسئولان با راه اندازی این شرکت و ایجاد اشتغال برای ۱۰۰ نفر، به خود افتخار می کنند. اما این شرکت در حالی در شهرستان نهبندان راه اندازی شده که این شهرستانی که آب شرب هم ندارد، باید برای تولید یک تن فولاد یا کنسانتره، ۲۳۰ هزار لیتر آب مصرف کند! مگر زمرد و الماس است؟

نجفی تصریح کرد: با توجه به خشکسالی های شدید، اگر مسئولان می خواهند اشتغالزایی کنند، بهتر است با راه اندازی بازارچه دوکوهانه، بدون هیچ هزینه ای برای ۷۵ نفر اشتغالزایی کنند. در حالی که اگر فعالیت های تجاری این بازارچه رونق بگیرد، اشتغال چشمگیری ایجاد خواهد شد.

قفل بسته بودن بر درب خروج دوکوهانه

وی با بیان اینکه بازارچه یزدان و گلورده شرایط بهتری نسبت به بازارچه دوکوهانه دارند و خیلی آسان تر راه می افتند، اظهارکرد: با توجه به پیگیری مسئولان، هم اکنون بازارچه یزدان در حد خرده فروشی و انتقال کالا با گاری فعالیت دارد که قرار است انتقال کالا در حد ماشین هم راه بیفتد. بازارچه گلورده هم شرایط بهتری برای بازگشایی دارد، چرا که اگر تجارت سیمان باقران دلیل فاصله کمتر، به صورت اجباری از این بازارچه انجام شود، تجار افغان مجبورند که برای دریافت کالا و محموله پیش خرید خود و رسیدن به پولشان، مسئولان طالب را پیدا کرده و موضوع را حل و فصل کنند. اما برای بازگشایی این بازارچه هم هنوز چنین اتفاقی نیفتاده است.

نجفی با اشاره به اینکه در خراسان جنوبی شهرستانی که هیچ واحد تولیدی ندارد، نهبندان است، گفت: تنها راه توسعه اقتصادی این شهرستان، بازارچه دوکوهانه است، اما متاسفانه مسئولان استان، فرمانداری نهبندان و سازمان بازارچه ها، هیچ توجهی به این بازارچه ندارند و همچنان قفل بسته بودن بر درب خروج آن کوبیده است.

انتهای پیام/۷